Ένα δίκτυο ποδηλατοδρόμων που επεκτάθηκε από 70 σε πάνω από 400 χιλιόμετρα στη Φορταλέζα της Βραζιλίας. Ένα φιλόδοξο σχέδιο για δημιουργία ποδηλατοδρόμου σε κάθε δρόμο του Παρισιού. Και η μεγαλύτερη σήραγγα ποδηλασίας και πεζών στον κόσμο, στην παραλιακή πόλη του Μπέργκεν στη Νορβηγία.
Πρόκειται για χαρακτηριστικά παραδείγματα αστικών πρωτοβουλιών που επιδιώκει να αναδείξει και να ενθαρρύνει η Παγκόσμια Εβδομάδα Οδικής Ασφάλειας του ΟΗΕ, η οποία ξεκινά τη Δευτέρα.
Θεσμοθετημένη το 2007, η φετινή εβδομάδα είναι αφιερωμένη στο σύνθημα:
«Κάντε το περπάτημα και το ποδήλατο ασφαλή μέσα μεταφοράς».
«Το περπάτημα και το ποδήλατο θα έπρεπε να είναι οι πιο αυτονόητοι – άρα και οι πιο ασφαλείς – τρόποι μετακίνησης», δήλωσε ο Δρ. Ετιέν Κρουγκ, επικεφαλής της Συνεργασίας των Ηνωμένων Εθνών για την Οδική Ασφάλεια και διευθυντής του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για τα κοινωνικά και οικονομικά αίτια που επηρεάζουν την ανθρώπινη υγεία.
Οι αριθμοί μιλούν από μόνοι τους
Τον Σεπτέμβριο του 2020, η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ υιοθέτησε ψήφισμα που εγκαινίασε τη Δεκαετία Δράσης για την Οδική Ασφάλεια (2021–2030), θέτοντας ως στόχο τη μείωση των θανάτων από τροχαία κατά τουλάχιστον 50% έως το τέλος της δεκαετίας.
Παρά την πρόοδο που έχει σημειωθεί, ο ΠΟΥ επισημαίνει ότι απαιτείται συντονισμένη δράση σε όλους τους τομείς της δημόσιας πολιτικής.
Κάθε χρόνο, 1,2 εκατομμύρια άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους σε τροχαία, με τους πεζούς και τους ποδηλάτες να αντιπροσωπεύουν πάνω από το ένα τέταρτο των θυμάτων. Το πιο ανησυχητικό είναι πως αυτοί οι θάνατοι δεν κατανέμονται ισότιμα: περίπου 90% των θανάτων από τροχαία σημειώνονται σε χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος.
Επιπλέον, ο ΟΗΕ εκτιμά ότι το 90% των δρόμων παγκοσμίως δεν πληρούν τα πρότυπα ασφαλείας για τους πεζούς, ενώ μόλις το 0,2% διαθέτει αποκλειστικές λωρίδες για ποδήλατα — αφήνοντας τους πιο ευάλωτους χρήστες του δρόμου εκτεθειμένους σε σοβαρούς κινδύνους.
Μια ολιστική προσέγγιση
Η βελτίωση της ασφάλειας για πεζούς και ποδηλάτες έχει πολλαπλά οφέλη για τις τοπικές κοινωνίες, από την υγεία και την οικονομία, μέχρι το περιβάλλον.
«Το περπάτημα και η ποδηλασία βελτιώνουν την υγεία και καθιστούν τις πόλεις περισσότερο βιώσιμες. Κάθε βήμα και κάθε διαδρομή συμβάλλει στη μείωση της κυκλοφοριακής συμφόρησης, της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και των χρόνιων ασθενειών», σημείωσε ο Δρ. Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγέσους, Γενικός Διευθυντής του ΠΟΥ.
Ενδεικτικά, στη Φορταλέζα της Βραζιλίας, η πενταπλάσια επέκταση του ποδηλατικού δικτύου οδήγησε σε αύξηση 109% της μετακίνησης με τα πόδια και διπλασίασε την πιθανότητα τα παιδιά να παίζουν έξω στις περιοχές που επανασχεδιάστηκαν.
Στη Νορβηγία, η σήραγγα Φίλινγκσνταλ, διακοσμημένη με τοιχογραφίες και εξοπλισμένη με κάμερες ασφαλείας, συμβάλλει στη μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα και ενθαρρύνει το περπάτημα και την ποδηλασία.
Προκειμένου να στηρίξει παρόμοιες πρωτοβουλίες στο πλαίσιο της Εβδομάδας Οδικής Ασφάλειας, ο ΠΟΥ προσέφερε στους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής μια εργαλειοθήκη πολιτικής με πρακτικές οδηγίες, η οποία περιλαμβάνει την ενσωμάτωση πολιτικών για το περπάτημα και την ποδηλασία σε άλλους τομείς, καθώς και την ανάπτυξη πιο εκτεταμένων υποδομών για τους ευάλωτους χρήστες του οδικού δικτύου.
«Πρέπει και μπορούμε να τα πάμε καλύτερα», κατέληξε ο Δρ Κρουγκ.