16 Ιουνίου: Διεθνής Ημέρα Οικογενειακών Εμβασμάτων

Ιστορικό

Η Διεθνής Ημέρα

Η Διεθνής Ημέρα Οικογενειακών Εμβασμάτων αποτελεί μια παγκοσμίως αναγνωρισμένη επέτειο που υιοθετήθηκε από τη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών και τιμάται κάθε χρόνο στις 16 Ιουνίου, αναγνωρίζοντας τη συνεισφορά πάνω από 200 εκατομμυρίων μεταναστών στην ενίσχυση των σχεδόν 800 εκατομμυρίων μελών των οικογενειών τους που παραμένουν στις χώρες καταγωγής, προσφέροντας ένα ελπιδοφόρο μέλλον για τα παιδιά τους. Το ήμισυ των ροών κατευθύνεται σε αγροτικές περιοχές, με μεγαλύτερα ποσοστά φτώχειας και πείνας σε σύγκριση με τα αστικά κέντρα και όπου τα εμβάσματα έχουν το μεγαλύτερο αντίκτυπο.

Μέσω της επετείου, τα Ηνωμένα Έθνη επιδιώκουν να ενισχύσουν την ευαισθητοποίηση σχετικά με τη σημασία των εν λόγω συνεισφορών σε εκατομμύρια νοικοκυριά, αλλά και σε κοινότητες, κράτη και ολόκληρες περιοχές. Η Ημέρα καλεί επίσης τις κυβερνήσεις, τον ιδιωτικό τομέα και την κοινωνία των πολιτών να αναζητήσουν τρόπους για να μεγιστοποιήσουν τον αντίκτυπο των εμβασμάτων μέσω ατομικών ή συλλογικών δράσεων.

Η Διεθνής Ημέρα Οικογενειακών Εμβασμάτων αναγνωρίζεται πλέον πλήρως σε παγκόσμιο επίπεδο και περιλαμβάνεται ως μία από τις βασικές πρωτοβουλίες για την εφαρμογή του Παγκόσμιου Συμφώνου για την Ασφαλή, Ομαλή και Τακτική Μετανάστευση (Στόχος 20), προωθώντας επίσης τη μείωση του κόστους μεταφοράς εμβασμάτων και τη διεύρυνση της χρηματοοικονομικής ένταξης. Η Ημέρα συμβάλλει επίσης στην επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (SDGs) και στην προώθηση της Ατζέντας 2030.

Η σημασία των εμβασμάτων

Κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας, οι μετανάστες απέστειλαν 5 τρισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ σε χώρες με χαμηλό και μεσαίο εισόδημα, ποσό που ξεπερνά την επίσημη αναπτυξιακή βοήθεια και ισοδυναμεί με τις άμεσες ξένες επενδύσεις. Πάνω από το ένα τρίτο αυτών των κεφαλαίων καταλήγει σε αγροτικές περιοχές, όπου είναι πιο αναγκαία. Έως το 2030, εκτιμάται ότι επιπλέον 4,4 τρισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ θα έχουν σταλεί στις εν λόγω χώρες μέσω εμβασμάτων.

Πίσω από τα στατιστικά, κρύβεται η αποστολή 200 ή 300 δολαρίων που οι μετανάστες στέλνουν τακτικά ώστε οι οικογένειές τους να μπορούν να αγοράσουν τρόφιμα, να πληρώσουν το ενοίκιο και να καλύψουν βασικές ανάγκες.

Οι υπηρεσίες μεταφοράς εμβασμάτων είναι σήμερα πιο γρήγορες και οικονομικές χάρη στις ψηφιακές τεχνολογίες. Ωστόσο, το κόστος μεταφοράς 200 δολαρίων διασυνοριακά παραμένει υψηλό.

Μόλις πριν από δύο δεκαετίες, τα εμβάσματα δεν καταγράφονταν καν, και η συνεισφορά των μεταναστών εργαζομένων έμενε αναξιοποίητη – αν και όχι από τις ίδιες τους τις οικογένειες. Για την αναπτυξιακή κοινότητα, ήταν μια σταδιακή συνειδητοποίηση ότι τα εμβάσματα αποτελούν ένα δυνητικά ισχυρό εργαλείο. Η τεκμηρίωση της κλίμακας και του εύρους των εμβασμάτων υπήρξε καθοριστική για την επίτευξη αυτής της συναίνεσης.

Ο ρόλος των εμβασμάτων στην επίτευξη των Στόχων

Η Ατζέντα 2030 για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη, που υιοθετήθηκε τον Σεπτέμβριο του 2015, αποτελεί μια παγκόσμια δέσμευση για την εξάλειψη της φτώχειας και την επίτευξη της βιώσιμης ανάπτυξης έως το 2030, χωρίς να μείνει κανείς πίσω. Οι 17 Στόχοι Βιώσιμης Ανάπτυξης (SDGs) καλύπτουν τις σημαντικότερες προκλήσεις του κόσμου σήμερα.

Ο Στόχος 10.γ δεσμεύεται ότι έως το 2030 θα μειωθεί το κόστος μεταφοράς μεταναστευτικών εμβασμάτων σε λιγότερο από 3% και θα εξαλειφθούν τα δρομολόγια με κόστος άνω του 5%. Παρ’ όλα αυτά, τα μεταναστευτικά εμβάσματα συμβάλλουν άμεσα και έμμεσα και σε άλλους Στόχων, όπως αναδεικνύεται στην έκθεση της IFAD «Εμβάσματα, επενδύσεις και οι Στόχοι Βιώσιμης Ανάπτυξης».

Η συμβολή των μεταναστών εργαζομένων

Οι περισσότεροι μετανάστες εργάζονται σε δύσκολες και συχνά επικίνδυνες συνθήκες, σε χαμηλά αμειβόμενες θέσεις στην παγκόσμια οικονομία, ώστε να στηρίξουν όσους μένουν πίσω. Έχουν συγκεκριμένους στόχους, ήτοι τη μείωση της φτώχειας, καλύτερη υγεία και διατροφή, εκπαίδευση, βελτίωση στέγασης και υγιεινής, καθώς και μεγαλύτερη ανθεκτικότητα απέναντι στις αβεβαιότητες μέσω αποταμίευσης. Εργάζονται για ένα πιο σταθερό και βιώσιμο μέλλον – έναν στόχο που συμμερίζεται η διεθνής κοινότητα.

Η καίρια συμβολή των μεταναστών, μέσω εμβασμάτων και επενδύσεων, αναγνωρίστηκε και στο Παγκόσμιο Σύμφωνο για την Ασφαλή, Ομαλή και Τακτική Μετανάστευση, που υιοθετήθηκε τον Δεκέμβριο του 2018. Ο Στόχος 20 του Συμφώνου προτείνει συγκεκριμένες δράσεις για τη μεγιστοποίηση του αντίκτυπου των εμβασμάτων και περιλαμβάνει τη Διεθνή Ημέρα ως ευκαιρία για εμπλοκή της παγκόσμιας κοινότητας. Η εφαρμογή του Στόχου 20 αξιολογήθηκε στο πρώτο Διεθνές Φόρουμ Επισκόπησης της Μετανάστευσης (IMRF), τον Μάιο του 2022. Τα εμβάσματα αναγνωρίστηκαν ως καθοριστικά για τη δημιουργία ευκαιριών για τους μετανάστες και τις οικογένειές τους, ιδιαίτερα υπό το φως της ψηφιοποίησης και της προώθησης της χρηματοοικονομικής ένταξης.

Δυνατότητα για επενδύσεις

Οι τρέχουσες εκτιμήσεις δείχνουν ότι το 75% των εμβασμάτων προορίζεται για την κάλυψη άμεσων αναγκών, αλλά το υπόλοιπο 25% – πάνω από 100 δισεκατομμύρια δολάρια τον χρόνο – μπορεί να αξιοποιηθεί διαφορετικά. Με καλύτερες ευκαιρίες αποταμίευσης και επενδυτικές επιλογές, οι οικογένειες των μεταναστών μπορούν να κατευθύνουν τα εμβάσματα προς μακροπρόθεσμες ανάγκες και να βελτιώσουν τη ζωή τους. Εξάλλου, καθώς πολλοί μετανάστες εργάτες τελικά επιστρέφουν στις πατρίδες τους, η ενίσχυση της δημιουργίας περιουσιακών στοιχείων αποτελεί βασικό αναπτυξιακό στόχο.

Τα προβλεπόμενα 4,5 τρισεκατομμύρια δολάρια σε εμβάσματα που θα λάβουν οι οικογένειες σε χώρες με χαμηλό και μεσαίο εισόδημα έως το 2030 αντιπροσωπεύουν μια τεράστια ευκαιρία, ιδιαίτερα για τις μικρές αγροτικές πόλεις και κοινότητες. Το 2021, σχεδόν 100 χώρες με χαμηλό και μεσαίο εισόδημα, οι περισσότερες με μεγάλους αγροτικούς πληθυσμούς, έλαβαν καθεμία τουλάχιστον 100 εκατομμύρια δολάρια σε εμβάσματα, με την ελπίδα να μετατρέψουν τη μετανάστευση σε επιλογή, αντί για αναγκαιότητα για τις επόμενες γενιές.

Το ήξερες;

• Το 2024, τα διεθνή εμβάσματα προς χώρες με χαμηλό και μεσαίο εισόδημα ανήλθαν σε 685 δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ.

• Τα οικογενειακά εμβάσματα επηρεάζουν άμεσα τη ζωή 1 δισεκατομμυρίου ανθρώπων – είτε ως αποστολείς είτε ως αποδέκτες.

• Οι μηνιαίες μεταφορές από μετανάστες εργάτες κυμαίνονται κατά μέσο όρο μεταξύ 200 και 300 δολαρίων.

• Το 50% των εμβασμάτων παγκοσμίως αποστέλλεται πλέον μέσω ψηφιακών καναλιών.