Πλαίσιο
Η Γενική Συνέλευση, με το ψήφισμα 57/129, ανακήρυξε την 29η Μαΐου ως Διεθνή Ημέρα Ειρηνευτών των Ηνωμένων Εθνών. Πρόκειται για την ημερομηνία κατά την οποία, το 1948, ξεκίνησε τη δράση της η πρώτη ειρηνευτική αποστολή του ΟΗΕ υπό την επωνυμία Οργάνωση Εποπτείας της Ανακωχής των Ηνωμένων Εθνών (UNTSO), στην Παλαιστίνη. Τη συγκεκριμένη ημέρα, αποτίουμε φόρο τιμής στον επαγγελματισμό, την αφοσίωση και την ανδρεία όλων των ανδρών και γυναικών που υπηρετούν στις ειρηνευτικές επιχειρήσεις του ΟΗΕ, ενώ παράλληλα τιμούμε τη μνήμη όσων θυσίασαν τη ζωή τους στην υπηρεσία της ειρήνης.
Από την ίδρυση της πρώτης ειρηνευτικής αποστολής του ΟΗΕ έως σήμερα, 3.900 στρατιωτικοί, αστυνομικοί και πολιτικοί υπάλληλοι έχουν χάσει τη ζωή τους εξαιτίας βίαιων ενεργειών, ατυχημάτων ή ασθενειών, κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους για την ειρήνη. Κάθε χρόνο, στις 29 Μαΐου, τα γραφεία του ΟΗΕ, τα κράτη μέλη και μη κυβερνητικοί οργανισμοί διοργανώνουν τελετές μνήμης προς τιμήν των πεσόντων ειρηνευτών.
Στην έδρα του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, ο Γενικός Γραμματέας προΐσταται σε τελετή κατάθεσης στεφάνου για να τιμηθούν όσοι ειρηνευτές έχασαν τη ζωή τους υπηρετώντας υπό τη σημαία του ΟΗΕ. Επιπλέον, το Μετάλλιο Νταγκ Χάμαρσκελντ απονέμεται μεταθανάτια στους ειρηνευτές που έπεσαν την προηγούμενη χρονιά στο καθήκον.
Οι ειρηνευτικές αποστολές αξιοποιούν την ημέρα αυτή για να ενισχύσουν τη σχέση τους με τις τοπικές κοινότητες τις οποίες υπηρετούν, επί παραδείγματι μέσα από αθλητικές δραστηριότητες, επισκέψεις σε σχολεία και ορφανοτροφεία, διαγωνισμούς ζωγραφικής και δοκιμίων, φωτογραφικές εκθέσεις, εθελοντικούς καθαρισμούς γειτονιών, δενδροφυτεύσεις, συναυλίες, καθώς και συνέδρια και εργαστήρια για θέματα ειρήνης.
Ποιοι είναι οι κυανόκρανοι;
Οι κυανόκρανοι προέρχονται από όλα τα κοινωνικά στρώματα, εκπροσωπώντας έναν συνεχώς διευρυνόμενο αριθμό κρατών-μελών και φέρουν διαφορετικά πολιτισμικά υπόβαθρα. Ωστόσο, όταν υπηρετούν υπό τη σημαία του ΟΗΕ, τους ενώνει ένας κοινός σκοπός: η διατήρηση ή αποκατάσταση της ειρήνης και της ασφάλειας διεθνώς. Διαπνέονται από την ίδια δέσμευση να προστατεύσουν τους πιο ευάλωτους και να στηρίξουν χώρες που μεταβαίνουν από τη σύγκρουση στην ειρήνη.
Οι ειρηνευτές μπορεί να είναι πολιτικό προσωπικό, στρατιωτικοί ή αστυνομικοί, όλοι δουλεύοντας μαζί. Καθώς οι εντολές των ειρηνευτικών αποστολών γίνονται ολοένα και πιο πολύπλοκες και πολυδιάστατες, ο ρόλος και οι αρμοδιότητές τους εξελίσσονται συνεχώς. Οι αποστολές δεν περιορίζονται πλέον στην παρακολούθηση ανακωχών: σήμερα περιλαμβάνουν την προστασία αμάχων, τον αφοπλισμό πρώην μαχητών, την προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, την προώθηση του κράτους δικαίου, τη στήριξη ελεύθερων και δίκαιων εκλογών, τη μείωση των κινδύνων από νάρκες, και πολλά ακόμη.
Τι κάνει η Ειρηνευτική Δράση;
Η ειρηνευτική δράση του ΟΗΕ βοηθά τα κράτη να διανύσουν τη δύσκολη διαδρομή από τη σύγκρουση στην ειρήνη. Διαθέτει μοναδικά πλεονεκτήματα, όπως διεθνή νομιμοποίηση, κατανομή βαρών και την ικανότητα να αναπτύσσει στρατεύματα και αστυνομικές δυνάμεις από όλο τον κόσμο, συνδυάζοντάς τις με πολιτικό προσωπικό ώστε να ανταποκρίνονται σε ένα ευρύ φάσμα εντολών που θέτουν το Συμβούλιο Ασφαλείας και η Γενική Συνέλευση.
Κώδικας Συμπεριφοράς και Εκπαίδευση
Ο ΟΗΕ απαιτεί από όλο το προσωπικό των ειρηνευτικών αποστολών να τηρεί τα υψηλότερα πρότυπα συμπεριφοράς και να δρα με επαγγελματισμό και πειθαρχία, ανά πάσα στιγμή.
Η ειδική εκπαίδευση είναι απαραίτητη ώστε το προσωπικό του ΟΗΕ να είναι κατάλληλα εξοπλισμένο με τις γνώσεις, δεξιότητες και στάσεις που απαιτούνται για την επιτέλεση των καθηκόντων του, ακόμα και σε ιδιαίτερα απαιτητικά περιβάλλοντα. Υπάρχουν διάφορα είδη υποχρεωτικής εκπαίδευσης: από την προ-ανάπτυξη, που καλύπτει τις βασικές αρχές και κατευθυντήριες γραμμές του ΟΗΕ, μέχρι στοχευμένες εκπαιδεύσεις, π.χ. για την πρόληψη της σεξουαλικής εκμετάλλευσης και κακοποίησης.
Οι εκπαιδεύσεις αυτές θέτουν τα θεμέλια της ειρηνευτικής δράσης και καθοδηγούν το προσωπικό κατά την εκτέλεση των κρίσιμων αποστολών τους στις χώρες όπου επιχειρούν.