Alþjóðadómstóllinn í Haag (ICJ) hefur kveðið upp ráðgefandi álit um að Ísrael beri að standa við skyldur sínar sem „hernámsaðili” með þvi að tryggja að aðstoð berist óhindrað til hernámssvæða í Palestínu. Þá beri Ísrael að virða réttindi Sameinuðu þjóðanna og annarra mánnúðarstofnana sem starfa á herteknu svæðunum.
Allsherjarþing Sameinuðu þjóðanna hafði óskað eftir áliti Alþjóðadómstólsins í Haag um málið. Í ítarlegu ráðgefandi áliti komst æðsti dómstóll Sameinuðu þjóðanna að þeirri niðurstöðu Ísrael bæri að tryggja að íbúum herteknu svæðanna bærust grundvallar-nauðsynjar fyrir daglegt líf, þar á meðal matur, vatn, klæði, eldsneyti, hjúkrunarvörur og fleira.
Dómstóllinn skoraði á Ísrael og „virða og vernda” alla hjálparstarfsmenn, heilbrigðisstarfsmenn og mannvirki þeirra.
Með tíu atkvæðum gegn einu komust dómararnir að þeirri niðurstöðu að Ísrael bæri „skylda til” að vinna af fullum heilindum með Sameinuðu þjóðanum og greiða götu þeirra í hvívetna, þar á meðal Palestínu-flóttamannahjálpinni UNRWA.
Af hverju skiptir Alþjóðadómstóllinn í Haag máli?
António Guterres aðalframkvæmdastjóri Sagði í yfirlýsingu að hann teldi álit Alþjóðadómstólsins „afar mikilvægt”. Hann benti á að hann kæmi einmitt þegar Sameinuðu þjóðirnar gerðu allt sem í þeirra valdi stæði til að koma aðstoð til Gasa í kjölfar vopnahlésins.
Allsherjaringið bað um álit dómstólsins í desember 2024. 45 ríki og samtök skiluðu skriflegum yfirlýsingum og 39 fluttu munnlegar yfirlýsingar í málflutningi sem stóð frá 28.apríl til 2.maí 2025.
Alþjóðadómstóllinn í Haag er æðsta dómsvald Sameinuðu þjóðanna. Hann úrskurðar í lagalegum deilum ríkja og kveður upp ráðgefandi álit að beiðni stofnana Sameinuðu þjóðanna. Álit hans eru ekki lagalega bindandi en hafa siðferðlileg og lagaleg áhrif og eru oft leiðarljós í mótun alþjóðlegrar stefnumótunar.
