A-Ö Efnisyfirlit

Mislingafaraldur í Evrópu veldur áhyggjum

Stærsti hópur smitaðra eru börn undir fimm ár aldri.
Stærsti hópur smitaðra eru börn undir fimm ár aldri. Mynd: WHO / Danil Usmanov

Mislingar. Alþjóða heilbrigðismálastofnunin hefur áhyggjur af mislingafaraldri í Evrópu en tvöfalt fleiri tilfelli voru tilkynnt 2024 en árið á undan. 

127 þúsund mislingatilfelli voru skráð og er það mesti fjöldi frá 1997. Alþjóða heilbrigðismálastofnunin (WHO) og UNICEF, Barnahjálp Sameinuðu þjóðanna, vara við því að fækkun bólusetninga geti haft í för með sér enn meiri aukningu smita ef ekki verði gripið í taumana.

Fáir sjúkdómar eru eins bráðsmitandi og mislingar. Þeir geta valdið alvarlegum heilbrigðisvandamálum á borð við lungnabólgu, heilabólgu, niðurgangspest og ofþornun. Þar að auki getur sjúkdómurinn valdið blindu og veikt ónæmiskerfið og gert sjúklinga þar með útsetta fyrir öðrum smitum.

Lítill drengur bólusettur. Mynd: UNICEF
Lítill drengur bólusettur. Mynd: UNICEF

Vaxandi heilbrigðisvandi

 Stór hluti smitaðra eru börn undir fimm ára aldri. Rúmlega helmingur skrásettra tilfella hafa orðið að leggjast inn á sjúkrahús. Bráðabirgðatölur benda til að 38 hafi látið lífið. Mislingatilfellum hefur fækkað svo árum skiptir en nú breiðast þeir hratt út í Evrópu. Mislingafaraldrar urðu 2018 og 2019 en frá þeim tíma hefur bólusetningadekkning minnkað i mörgum ríkjum. Það hefur síðan aukið hættuna á nýjum faröldrum.

Brýnt er að tví-bólusetja börn fyrir fimm ára aldur.
Brýnt er að tví-bólusetja börn fyrir fimm ára aldur. Mynd: UNICEF / Nahom Tesfaye.

„Ef verulegur hluti fólks er ekki bólusettur er ekki hægt að tryggja heilbrigði,“ segir Dr. Hans Henri P. Kluge forstjóri Alþjóða heilbrigðismálastofnunarinnar (WHO) í Evrópu. Kluge hvetur til samhæfðs átaks til að ná til þeirra hópa sem ekki hafa verið bólusettir og koma í veg fyrir enn meiri smit.

Árið 2023 fékk hálf milljón barna í Evrópu ekki fyrsta skammt bólusetningar við mislingum (MCV1). Í nokkrum ríkjum er lágt hlutfall bólusettra til dæmis, í Bosníu-Hersegóvínu og Svartfjallalandi. Þar er hlutfallið undir 95% sem mælt er með til að skapa hjarðónæmi.   Þá hafa Rúmenía og Norður-Makedónía átt í erfiðelikum með að ná lágmarkinu. Flest skrásett smit voru í Rúmeníu 2024 eða 30 þúsund. Þriðjungur mislingatilfella í heiminum í fyrra var í Evrópu.

Sjá einnig hér og hér