Sólstöðuhátíðir. Alþjóðlegur dagur sólstöðuhátíða. Norður-Evrópubúar fagna miðsumri með sólstöðuhátíðum á lengsta degi og stystu nótt ársins. Alþjóðlegur dagur sólstöðuhátíða er 21.júní.
Allsherjarþing Sameinuðu þjóðanna samþykkti að sólstöður skyldu fá alþjóðlegan dag á þeim forsendum að sólstöður og jafndægur væru tákn frjósemis jarðar og tengdust landbúnaði, matvælaframleiðslu, menningararfi og fornum hefðum.
Orðið sólstaða vísar sennilega til þess að tvisvar á ári á sumar-sólstöðum 20.-22.júní og vetrarsólstöðum 20.-22.desember virðist sólin standa kyrr, þ.e. hættir að hækka eða lækka á lofti. Solstice á ensku og frönsku er sömu merkingar og kemur það úr latínu: solstitium eða kyrr sól. Víða eru sólstöður taldar upphaf vetrar annars vegar og sumar hins vegar.
Jafndægur
Jafndægur eru á hinn bóginn vor- og haustboði. Enska orðið equinox, á rætur í latneska orðinu aequinoctium, samsettu úr aequus (jafn) og nox (nótt).
Á vísindavef Háskóla Íslands segir að með orðinu jafndægur sé átt við þá stund þegar sól er beint yfir miðbaug jarðar, og dagur og nótt eru jafnlöng um alla jörðina. Talað er um vorjafndægur, vorjafndægri, jafndægur á vori og jafndægri á vori á tímabilinu frá 19.-21.mars. Síðan eru haustjafndægur, haustjafndægri, jafndægur á hausti eða jafndægri á hausti á bilinu 21.-24.september.
Miðsumarhátíðir á Norðurlöndum
Alls kyns hátíðir eru haldnar á Norðurlöndum á sumarsólstöðum. Miðsumarhátíð Svía er þekkt en þá halda landsmenn út í sveit, skreyta höfuðið með blómsveigum, reisa borðum prýdda miðsumarstöng og dansa í kring.
Hátíð Finna nefnist Juhannus og er þá kveikt bál, sem til forna var talið stugga við illum öndum. Danir halda Sankthansaften 23.júní og kveikja þá bál og brenna oft líki galdrakvenna úr tuskum og stráum. Norðmenn halda líka Sankthanskvöld, sem einnig er kennt við heilagan Jón/ (Jonsok) og enn er kveikt bál til að stökkva illum öndum á flótta, etið og sungið.
Baða sig í dögginni
Íslendingar eru kannski mettir eftir þjóðhátíðardag sinn 17.júní, svo nærri er hann sólstöðum En það væri að æra óstöðugann að telja upp alla þjóðtrú sem tengist Jónsmessu. Þekktust er sú trú að maður ætti að baða sig kviknakinn upp úr dögginni á Jónsmessunótt til að lækna kláða og ýmis húðmein.
