Upplýsingaóreiða. Hatursorðræða.Facebook.
Melissa Fleming framkvæmdastjóri upplýsingadeildar Sameinuðu þjóðanna segir að ákvörðun Meta, eiganda Facebook, um að afnema ritstjórn muni valda skaða um víða veröld.
„Hatursfullt efni mun aukast, og ýta undir harðræði jafnt innan sem utan netsins, og ofbeldi,” skrifar Fleming í grein á LinkedIn samskiptamiðlinum. „Það er fjarri sanni að aðgerðirnar „auki umræðu“. Þvert á móti mun þetta kveða niður umræður og þátttöku, minnka borgaralegt rými og takmarka aðgang að upplýsingum. Notendur samskiptamiðla munu síður finna traustar upplýsingar byggðar á staðreyndum.”
Í grein sinni segir Fleming bendir á að í aðgerðum Meta felist að fjarlægja þjálfaða og óháða ritstjóra, sem staðreyni upplýsingar og vinni eftir siðareglur. Í þeirra stað sé notendum eftirlátin ritstjórn. Slíkt geti reynst handahófskennt, seinlegt og óáreiðanlegt.
Hatursorðræða mögnuð upp
Hún vísar á bug fullyrðingum um að viðleitni til að skapa öruggt rými á netinu jafngildi ritskoðun.
„Þetta er jafn ónákvæmt og það er hættulegt,“ skrifaði Fleming. „Á óreglubundnu upplýsingasvæði er leyft að þagga niður í fólki og beina að þeim spjótum, oft og tíðum sem eru jaðarsettir eða höllustum standa fæti.“
Jason Howie/Creative Commons Attribution 2.0
Að mati Fleming er með aðgerðum Meta sé grafið undan tjáningarfrelsi, sem þrífst best þegar ólíkar skoðanir heyrast, ekki þar sem hatursáróður og upplýsingaóreiða er mögnuð upp.
Myanmar og Eþíópía
„Við höfum séð hvaða hörmuleg áhrif slíkt hefur haft í átökum, svo sem í Myanmar og Eþíópíu, svo dæmi séu tekin. Mark Zuckerberg sagði að atburðirnir í Myanmar hafi verið „skelfilegur harmleikur“ og að miðill hans þyrfti að gera betur. Hvað varð um þessa skoðun? Í staðinn sjáum við nýja, herskáa orðræðu, þar sem spjótum er beint að viðleitni í heiminum til að þess að auka heilindi í upplýsinga-vistkerfinu.”
Í skýrslu óháðra rannsakenda fyrir Mannréttindaráð Sameinuðu þjóðanna var komist að þeirri niðurstöðu að Facebook hafi leikið „lykilhlutverk” í að kynda undir hatri á Rohingya múslimum í Myanmar. 750 þúsund flúðu undan sókn stjórnarhersins í Rakhine héraði í ágúst 2017. Algóyþþmar Facebook hafi ýtt undir hatursorðræðu gegn þeim, en fyrirtækið hafi brugðist seint og illa við. Svipaðar ásakanir hafa komið fram á hendur samskiptamiðlinum í átökum í Tigray-héraði í Eþíópíu 2020-2022.

Sameinuðu þjóðirnar munu ekki halda að sér höndum
Fleming heitir því að Sameinuðu þjóðirnar muni bregðast við því aukna hatri og upplýsingaorðræðu, sem beint er að samtökunum og baráttumálum þeirra, og tala máli óháðra fjölmiðla og heilbrigðs auglýsingastarfs.
„Eitt er ljóst. Alþjóðasamfélagið ætlast til meira af stóru tæknifyrirtækjunum. Þeim ber að taka ábyrgð á þeim skaða sem þau valda með vörum sínum og grípa til aðgerða til að vernda mannréttindi,“ skrifaði Fleming.
Sjá einnig hér.
