A-Ö Efnisyfirlit

Navi Pillay fyrrverandi mannréttindastjóri SÞ hlýtur friðarverðlaun Nóbels

Navi Pillay á blaðamannafundi
Navi Pillay á blaðamannafundi

Suðurafríski mannréttindalögfræðingurinn Navanethem „Navi“ Pillay hlýtur friðarverðlaun Nóbels árið 2026.Pillay gegndi starfi mannréttindastjóra Sameinuðu þjóðanna frá 2008 til 2014.

Norska Nóbels-nefndin sagði í yfirlýsingu að Pillay hefði átt stóran þátt í að tryggja að stríðsglæpir, glæpir gegn mannkyni og þjóðarmorð væru sótt til saka.

„Á tímum tilvistarlegra áskorana – þar á meðal fleiri stríða og átaka en heimurinn hefur séð í langan tíma – eru alþjóðalög ekki lengur aðeins viðbót við frið og öryggi. Þau eru algjör nauðsyn,“ sagði í yfirlýsingunni.

Stýrði nefnd um herteknu svæðin

Pillay fæddist árið 1941 í Durban, ólst upp á tímum aðskilnaðarstefnunnar og varð ein af fyrstu konum af indverskum uppruna í Suður-Afríku til að starfa sem lögmaður. Hún varði baráttufólk gegn aðskilnaðarstefnunni og barðist gegn mismunun í aðbúnaði fanga.

Eftir lok aðskilnaðarstefnunnar varð hún dómari við Alþjóðlega sakamáladómstólinn fyrir Rúanda, þar sem hún átti þátt í að skapa tímamótafordæmi sem viðurkenndu nauðgun sem þjóðarmorðsverknað. Síðar gegndi hún embætti dómara við Alþjóðlega sakamáladómstólinn. Navi Pillay var áður formaður óháðrar alþjóðlegrar rannsóknarnefndar Sameinuðu þjóðanna um hernumdu palestínsku svæðin en lét af því hlutverki síðla árs 2025.