Gasasvæðið. Hungur. Blaðamenn. Ísraelsmenn hafa bannað erlendum fréttamönnum að sinna starfi sínu á Gasasvæðinu. Palestínumenn hafa því sinnt þessu starfi. Að mati Nefndar um vernd blaðamanna (CPJ) höfðu 178 blaðamenn höfðu látist við störf sín frá því átökin hófust á Gasa, 176 Palestínumenn og tveir Ísraelsmenn, um miðjan júní.
Einn þeirra Palestínumanna, sem hafa sent fréttir, hefur verið fréttaritari UN News, fréttasíðu Sameinuðu þjóðanna. Hann verður að vera nafnlaus, en skrifaði þessa frásögn af daglegu lífi sínu og fjölskyldu sinnar.
Sprengjubjarmar eru eina birtan
„Stanslaus flugvélagnýr er hluti af hljóðrás daglega lífsins. Eftir hverja loftárás þagnar allt nema óttinn. Þótt hann sé ósýnilegur fyllir hann upp í bilið á milli tjaldanna og laumar sér inn í líkama okkar.
Á nóttunni er algjört myrkur nema þegar sprengingar lýsa upp næturhimininn.
Þegar við leggjumst til svefns vitum við að ekki er öruggt að við vöknum á ný.
Frá því heimili okkar var lagt í rúst í nóvember 2023 hefur tjaldið verið okkar eina skjól. Lífið er einfalt og harmþrungið.
Við sofum á harðri jörðu, eldum á opnum eldi. Þreytandi leit að brauðmolum er ekki okkar val, heldur hversdagsleg nauðsyn vegna grimmdar stríðsins.
Barnæsku sonar míns stolið
Þegar ég lít framan í elsta son minn, sem er aðeins 14 ára, sé ég stríðið endurspeglast í andliti hans. Barnæsku hans hefur verið stolið og byrðar lagðar á herðar hans í ósamræmi við aldurin.
Hann er orðinn sérfræðingur í hvar vatnsflutningabílar aka, hann reynir að verða sér úti um brauðmola og ber vatn á herðum sínum. Ég er stoltur af hugrekki hans, en á sama tíma finn ég til magnleysis því ég get ekki verndað hann fyrir því sem er að gerast í kringum okkur.
Vin vonar
Konan mín reynir að skap vin í eyðimörkinni fyrir hin börnin okkar. Elstu dæturnar tvær reyna að halda áfram námi á netinu, það er að segja þá sjaldan það virkar. Þær lesa hverja einustu bók sem þær koma höndum yfir.
Yngsta dóttir okkar teiknar á pappa. Yngsti sonur okkar, fjögurra ára, man ekki eftir öðru en endalausum sprengingum.
Við erum máttvana gagnvart saklausum spurningum. Það eru engir skólar, engin menntun, aðeins örvæntingarfullar tilraunir til að viðhalda birtu æskunnar innan í þeim andspænis grimmum raunveruleika.
Rúmlega 625 þúsund börn hafa verið svipt menntun.
Þetta er vegna þess að skólar hafa verið eyðilagðir og hægara sagt en gert að stunda lærdóm við ótryggar aðstæður.
Framtíð heillar kynslóðar er í hættu.
Gefum þeim rödd sem sætt hafa þöggun
Ég vinn við hlið annara blaðamanna. Við þvælumst um göturnar, á milli sjúkrahúsa og skýla.
Við notum tæki okkar og tól ekki aðeins til að skrásetja atburði, heldur til að gefa þeim rödd sem sætt hafa þöggun.
Við myndum barn sem þjáist af bráðri vannæringu, við hlustum á mann segja frá því að hann hafi misst allt og erum vitni að því þegar tár streyma niður kinnar konu, sem ekki getur satt hungur barna sinna.
Við skrásetjum atburði sem endurtaka sig daglega: þúsundir manna hópast á eftir flutningabíl sem flytur hveiti. Fólkið hleypur á eftir bílnum til að klófesta síðustu hveitikornin, sem kunna að falla til jarðar.
Fólkið virðir þá hættu að vettugi, sem það stofnar sér í, við að komast yfir brauðhleif, sem er dýrmætari en lífið sjálft.
Endalokin hinum meginn við hornið
Í hvert einasta skipti verður mannfall þar sem bílalestirnar fara um og við hervæddu dreifingarstöðvarnar.
Við þræðum göturnar og erum vakandi fyrir hverju hljóði, eins og endalokin kunni að blasa við hinum meginn við hornið.
Það er enginn tími fyrir undrun eða sorg, aðeins stanslausa spennu og kvíða, sem er orðinn þeim eðlislægur, sem enn lifa af hér.
Þetta er sá raunveruleiki, sem næst ekki á mynd, en dagleg reynsla sem við reynum að útskýra fyrir heiminum.
Tár starfsfólksins
Við reynum að skrásetja viðleitni Sameinuðu þjóðanna og stofnana þeirra.
Ég sé starfsfólk sofa í bílum sínum til að vera eins nálægt landamærastöðvum og hægt er. Ég sé það fella tár þegar hlustað er á frásagnir sveitunga minna á Gasa.
Það er ekki nóg aðstoð. Landamærastöðvar opnast og lokast af geðþótta, og ekkert berst til sumra svæða svo dögum skiptir.
Þeir, sem geta nálgast fé, geta nánast ekkert keypt á tómum mörkuðum, þar sem verð hefur rokið upp.
Grænmeti er af skornum skammti og þegar það er til kostar kílóið andvirði 30 Bandaríkjadala. Ávextir og kjöt eru fjarlæg minning.
Heilbrigðiskerfið er hrunið. 85% sjúkrahúsa á Gasa eru óstarfhæf. Krabbameinsmeðferð hefur stöðvast. Mörg lyf eru ófáanleg. Foreldrar mínir fá ekki lyf við sykursýki og of háum blóðþrýstingi. Ekki var hægt að gera aðgerð sem hefði getað bjargað handlegg bróður míns, sem særðist í loftárás.
Vitnisburður
Stundum finnst mér ég vera klofinn. Annars vegar er ég blaðamaður sem skrái þjáningar, og hins vegar maðurinn sem upplifir þær á eigin skinni.
Á Gasa spyrjum við okkur á hverjum einasta degi:
Munum við lifa af?
Munu börnin okkar snúa aftur úr leit sinni að vatni?
Lýkur stríðinu?
Munu landamærin verða opnuð svo aðstoðin komist í gegn?
Við munum halda áfram starfi okkar því ósagðar sögur falla dauðar niður og vegna þess að hvert barn, kona og karl á Gasa, eiga skilið að rödd þeirra heyrist.
Ég er blaðamaður.
Ég er faðir.
Ég hef flúið frá eyðilögðu heimili mínu.
Og ég er vitni að öllu því sem gerist.”
Sjá nánar um ástandið á Gasasvæðinu hér, hér og hér.
Blaðamannaverðlaun UNESCO
Palestínskir blaðamenn, sem sent hafa fréttir af stríðinu á Gasasvæðinu, fengu í sameiningu hin virtu UNESCO/Guillermo Cano fjölmiðlafrelsis-verðlaun. Þau voru afhent á ráðstefnu í Santiago í Síle 2.maí 2025.